Results 1 to 10 of about 159 (42)

İsmail Hakkı Bursevî’nin Rûhu’l-Beyân’ında Muʿtezile’ye Yönelttiği İtirazlar

Şırnak Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 2021
Kur’ân’ın yorumunda daha çok aklı belirleyici olarak gören Muʿtezile, bu yönüyle diğer ekollerden bariz bir şekilde ayrılmaktadır. Meseleleri, geliştirdikleri “Beş Usûl” çerçevesinde ele alan söz konusu mezhep, naslarda akla muhalif gibi görünen ...
İskender Şahin
doaj   +2 more sources

Mu‘tezile’de Ayrıksı Düşünce: Rızka Yönelik Çabanın Haramlığı (Taḥrîmü’l-mekâsib)

Kader, 2023
İslâm kelâm telifâtında rızık meselesi başlığı altında genelde rızık verenin kim olduğu, haramın rızıktan sayılıp sayılmayacağı, Allah Teâlâ’nın haram olan rızka yönelik rızasının olup olmadığı gibi konulara odaklanılmıştır.
A. İskender Sarıca
doaj   +2 more sources

Ebü’l-Kâsım Ömer B. Muhammed Ez-Zemahşerî’nin Günah Algısı

Bozok Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 2023
Evrende akıl ve iradeye sahip tek varlık insandır. Kimi zaman o, bu iki özelliğiyle bilerek ya da bilmeyerek Allah’ın koyduğu kurallara aykırı hareket etmektedir.
Mehmet Tözluyurt
doaj   +2 more sources

Hâkim el-Cüşemî'nin Tefsirinde Usûl-i Hamse Düşüncesi

Yakın Doğu Üniversitesi İslam Tetkikleri Merkezi Dergisi
Hicri II. asırda ortaya çıkan Muʿtezile, usûl-i hamse (beş esas) düşüncesiyle temayüz etmiş ve zaman içinde bu düşünceye dayalı çalışmalarla İslam’ın entelektüel dünyasını ciddi şekilde etkilemiştir.
Hüseyin Halil
doaj   +2 more sources

İstidlâlî Olarak Bilinen Zarûrî Olarak Bilinebilir mi? Ebü’l-Kāsım el-Belhî’nin Yaklaşımı ve Basra Muʿtezilîleri Tarafından Eleştirisi

Kader
Ebü’l-Kāsım el-Belhî el-Kaʿbî’nin insanın biliş tarzlarının evrenselliği düşüncesi bağlamında ileri sürdüğü zorunlu olarak bilinenin zorunlu, istidlâlî olarak bilinenin ise istidlâlî olarak bilineceği görüşü Muʿtezile dinî epistemolojisinde önemli bir ...
Hayrettin Nebi Güdekli
doaj   +2 more sources

Kādî Abdülcebbâr’da Tanrı’yı Bilmenin Mahiyeti

Kader
Bu makalede Basra Muʿtezilesi kelâmcılarından Kādî Abdülcebbâr’ın “Tanrı’yı bilmeye götüren nazar vâciptir” önermesine ilişkin sunduğu epistemolojik çerçeve ele alınacaktır. Kādî Abdülcebbâr’ı bu sorunu tartışmaya iten şey, bir taraftan Tanrı’yı bilmenin
Hayrettin Nebi Güdekli
doaj   +2 more sources

Gazzâlî Özelinde Kelâmullahın Farklı Perspektifleri

Kader
Allah’ın zâtını tecrübî yollardan tanımak imkân dahilinde olmadığı için O’nu isim ve sıfatları ve sıfatların tezahürleri üzerinden idrak ederiz. Allah’a isim ve sıfat izafe etmek, Kur’an ve sünnetin delâletiyle sabit olmuş, bu anlayış kelâm âlimleri ...
Eyüp Gür
doaj   +2 more sources

Muʿtezilî Kelâm’da Teklîf-i Zâid

Kader, 2022
Muʿtezile’nin adalet düşüncesi kapsamındaki konulardan biri teklîf konusudur. Allah’ın, kullarına meşakkatli fiiller yüklemesini ve onları yerine getirmelerini istemesini ifade eden teklîf kavramı, Allah’ın kullarına yönelik adaletini ve onları ...
Kevser Demir Bektaş
doaj   +1 more source

Zeydî-Muʿtezilî Düşüncede Terimler: İbn Şervîn’in Ḥaḳāʾiḳu’l-eşyâʾ Risâlesinin Tahkiki ve Tercümesi

Kader, 2021
Erken dönemlere dayanan Zeydî-Muʿtezilî etkileşimi, Büveyhî veziri Sâhib b. Abbâd’ın Kādî Abdülcebbâr’ı Rey’e davet etmesi ve burada Hazar Zeydîleri’nden birçok âlimin Kādî’den ders alması üzerine artmıştır.
Serkan Çetin, A. İskender Sarıca
doaj   +1 more source

İslam’da Akılcı Yaklaşımın Rivayet Felsefesi (Kādî Abdülcebbâr Örneği)

Cumhuriyet İlahiyat Dergisi, 2020
İslam’ın ikinci kaynağı olan sünnetin taşıyıcısı olan rivayetler, raviler tarafından farklı düzeylerde aktarılmıştır. Rivayetlerin aktarılma düzeyi arasındaki farklılığın sebepleri başta Muʿtezilî âlimler olmak üzere kelam ve usûlcüler tarafından ...
Abdulvasıf Eraslan
doaj   +1 more source